Goede voornemens

Gedrag volhouden in vier stappen!

Auteur: Roos Spanjer Laatst bijgewerkt op: 29 november 2022

Goede voornemens realiseren

Een nieuw jaar betekent: goede voornemens! De Volkskrant zette dit jaar de populairste voornemens op een rij. In dit rijtje staan onder andere: minder alcohol drinken, beter met geld omgaan, meer bewegen, iets nieuws leren en georganiseerder leven. Maar hoe zorg je ervoor dat je deze goede voornemens ook volhoudt en het gewoontes worden?

In dit artikel vertellen we je:

  • waarom een specifiek doel stellen niet werkt
  • hoe je overtuigingen koppelt aan gedrag
  • hoe je in vier stappen gedrag duurzaam verandert

Goede voornemens kunnen ook averechts werken

James Clear is een Amerikaanse onderzoeker en auteur van het boek Elementaire gewoontes. Volgens hem werkt het willen behalen van een specifiek doel, zoals bijvoorbeeld de marathon lopen, vijf kilo afvallen of een bepaald geldbedrag sparen, averechts. Tenminste, voor mensen die een levenslange gedragsverandering voor ogen hebben. Want wat als je je doel behaald hebt? Vaak verlies je daarna motivatie, waardoor je terugvalt in je oude gedrag.

Daarom is het volgens Clear veel effectiever om hele kleine stapjes te zetten, die je consequent volhoudt. Als je jezelf elke dag 1% verbetert in een bepaalde vaardigheid, dan is die vaardigheid na een jaar maar liefst 37 keer toegenomen!

Team verandertraject

Wil je ook écht wat je probeert te bereiken?

Maar er is nog iets nodig om gedrag blijvend te veranderen. Het nieuwe gedrag moet passen bij wie jij als persoon wil zijn. Wie georganiseerder wil leven, maar er van nature van overtuigd is dat hij of zijn chaotisch is, zal het niet volhouden. De overtuiging over zichzelf en het nieuwe gedrag komen niet met elkaar overeen.

Focus op wie je wil zijn

Om dat te voorkomen moet je niet focussen op wat je wil bereiken, maar op wie je wil zijn. Bijvoorbeeld iemand die georganiseerd leeft. Ga vervolgens na welke gewoonten hierbij horen. Dit gedrag kun je vervolgens oefenen. Op deze manier verander je niet alleen je gewoonten, maar ook het beeld dat je van jezelf hebt.

Hoe dat in de praktijk werkt? Door onderstaand vier stappenplan te volgen!

Stap 1: Maak nieuw gedrag concreet

Maak concreet wat een nieuw voornemen inhoudt. ‘Georganiseerder leven’ is redelijk vaag. Plan daarnaast ook in wanneer je het nieuwe gedrag gaat inpassen. Dit werkt het beste door het te koppelen aan bestaand gedrag. Bijvoorbeeld: ‘voor elke vergadering plan ik 20 minuten in om alles door te nemen zodat ik goed voorbereid ben’.

Stap 2: Maak het leuk

Dopamine is een stofje dat je hersenen aanmaken wanneer je ergens blij van wordt. Je zal dan ook eerder nieuw gedrag aanleren wanneer je er blij van wordt. Hier kun je op inspelen door jezelf te belonen als je het gewenste gedrag vertoond. Stel, je wil altijd overal op tijd komen. Beloon jezelf dan bijvoorbeeld met een lekker kopje koffie elke keer als dit lukt.

Stap 3: Maak het makkelijk

Je kunt gedrag makkelijk maken door niet te snel teveel te willen. Begin eens met het nieuwe gedrag in twee minuten per dag. Wil je meer lezen, begin dan eens met één bladzijde per dag. Zorg daarnaast voor triggers die het gedrag uitlokken. Leg je boek op een prominente plek in de woonkamer. Dit werkt ook andersom. Wil je minder op je mobiele telefoon kijken, zorg er dan voor dat deze juist niet in het zicht ligt.

Stap 4: Maak nieuw gedrag de moeite waard

De gevolgen van goed gedrag (meer bewegen of gezonder eten) merk je pas veel later, terwijl je je van slecht gedrag (snoepen of uitslapen) vaak direct beter voelt. Onderzoek toont aan dat mensen die progressie vastleggen op termijn verder komen dan mensen die dat niet doen. Maak dus je vooruitgang zichtbaar. Denk bijvoorbeeld aan de stappenteller op je telefoon.

Het monitoren van je voortgang heeft drie voordelen:

  • Het is een visuele prikkel om in actie te komen.
  • Het motiveert omdat je een reeks successen niet wilt onderbreken.
  • Het geeft voldoening als je weer een positief resultaat kunt noteren.

Nieuw gedrag in organisaties

Deze stappen helpen ook bij het veranderen van gedrag in organisaties. Bedenk eens wat jij met je team dit jaar anders wil gaan doen. Maak het vervolgens concreet, leuk, makkelijk en de moeite waard. Succes!

Ook interessant:

Alle artikelen bekijken
Wat is de Balanced Scorecard?
Wat is de Balanced Scorecard?

De Balanced Scorecard is een strategische tool waarmee je visueel de visie, strategie en de voortgang kunt monitoren. De ultieme tool om te bepalen welke processen en projecten er opgepakt moeten worden.

PDCA cyclus: voorbeelden uit de praktijk
PDCA cyclus: voorbeelden uit de praktijk

De PDCA cyclus is een handige tool om structurele verbeteringen te realiseren. Het helpt je niet alleen om problemen te identificeren, maar ook om goede oplossingen te implementeren.

Bias onderzoek: voorbeelden uit de praktijk
Bias onderzoek: voorbeelden uit de praktijk

Eerder las je wat bias is en hoe je het kunt voorkomen. Toch lukt dat niet altijd. In deze blog geven we je een voorbeeld van bias

Alle artikelen bekijken